atropine

Atropin

ATROPİN 

TANIM

Doğal bir antimuskarinik ilaçtır.

Etkileri: Vagal aktiviteyi bloke ederek, sinüs nod otomatisitesini ve AV nod iletimini arttırır. Bundan dolayı parasempatolitik olarak da adlandırılır.

Etki Başlangıcı: İm, iv ve io uygulama sonrası 2-4 dk içinde kalp hızında artış olur.

Etki süresi: 5 saat

Yarılanma Ömrü (t½): Erişkinlerde 4 saat, çocuklarda 6,5 saat (daha da uzun olabilir).

Metabolizma: Karaciğerde

Atılım: İdrarla

 

ENDİKASYON

Acilde En sık: Semptomatik bradikardi (↓ kalp hızı, hTA, baskılanmış bilinç durumu, kaçak vurular veya göğüs ağrısı), AV ileti blokları ve organofosfat zehirlenmesinde.

Acilde Ayrıca: Çocuk RSI ön tedavisi, karbamat ve dijital toksisitesi, mantar zehirlenmesi ve turist ishalinde de kullanılır.

 

 UYGULAMA

•   Semptomatik Bradikardide:

     -Yükleme dozu; 0.5 mg iv puşe. 3-5 dk’da bir tekrar edilebilir (max 0.04 mg/kg)   veya  3 mg tek doz da yapılabilir [1]

     -iv., im., ETT (iv dozun 2-2,5 katı), sc, io gibi birçok yoldan uygulanabilir. [1]

•   AV İleti Bozukluklarında:

     -Sinüs ve AV noddan kaynaklanan problemlerin büyük bölümü atropine yanıt verir. [1]

*kalp hızı; 40-60 ise nodal, <40 ise infranodaldir.

     -Semptomatik 2. derece Mobitz Tip 1 (Wenckebach) AV Blokta; 0.5 mg iv yapılır ve 5  dk’da bir tekrarlanabilir (max. 2 mg) [1]

     -İkinci derece tip 2 AV blok, üçüncü derece AV blok veya infranodal nedenli üçüncü derece AV blokta atropine güvenmemek gerekir [2]. Bu hastalarda transkutanöz kalp pili uygulanana kadar zaman kazanmak için atropin düşünülebilir.[1]

*Çocuklardaki semtomatik bradikardi ve komplet dal bloğunda 0.02 mg/kg iv

(min. 0.1 mg, max. 0.5 mg, toplam max. 1 mg)

•Organofosfat Zehirlenmesinde:

     -Önemli antidotlardan biridir.

     -Başlangıç dozu; 1 mg veya daha fazla (erişkinlerde), 5 dk’da bir tekrarlanır.

      0.01 – 0.04 mg/kg (çocuklarda)

     -Dozu, bol miktardaki trakeobronşial sekresyonlar azalıncaya kadar titre edilebilir.

     -Doz; masif alımlarda yüzlerce mg’ı bulabilir!

*Haftalar boyunca süren atropin infüzyonu bildirilmiştir!

     -Yetersiz atropinizasyon, tedavi başarısızlığına yol açabilir!

     -İv yol olmadığında, 6 mg im uygulanabilir. Normal olarak bu doz antimuskarinik belirtiler oluşturmalı. Eğer bu belirtiler, bu doz sonrası oluşmuyorsa; bu da organofosfat zehirlenmesinin bir belirtecidir![1]

•Çocuk RSI Ön Tedavisinde:

     -<5 yaş bradikardili çocukta ve <10 yaş bradikardili ve süksinilkolin alan çocukta 0.02 mg/kg iv uygulanmalı.[1]

     -RSI öncesi atropin, çocukta bradikardiyi devamlı engellemez. Bu nedenle rutin ajan olarak değil, semptomatik bradikardide kullanımı önerilir. [1]

•Karbamat Zehirlenmesi:

     -Muskarinik belirtilerin yönetimi için seçilecek antidottur.

•Dijital Toksisitesi:

     -Toksisitede gelişen bradiaritmilerde 0.5-2 mg iv.

•Mantar Zehirlenmesi:

     -Muskarinik etki antidotu olarak kullanılabilir.

     -Terleme, artmış ağız içi salgı ve bronkore tedavisinde, Gİ krampların, kusmanın ve ishalin azaltılmasında yardımcıdır.

      -Erişkinde; 0.5-1 mg iv, çocukta; 0.01 mg/kg iv  (tekrarlanabilirler)

•Turist İshalinde:

     -Turist ishalinde ve basilli dizanteri ile şigella veya enteroinvaziv E.coli’de etkili.

*santral etkilerinden dolayı 2. sırada tercih edilir.

     -Kullanılan tek ilaç var; Lomotil tablet 2 mg

     -4×2 po , 2 gün süreyle.

     -Barbitüratlar, trankilizanlar ve alkol ile etkisi artabilir!  

 

 GEBELİK – LAKTASYON

Gebelik Kategorisi: Bu konuda biraz çelişki var.  Tintinalli’ye göre kategori B; plasentayı geçer fakat fetal anomaliye yol açmaz, fetal taşikardi yapabilir. [1] Bu konudaki Medscape ve FDA bilgisi; kategori C [3,4]

Emzirme: Süte geçer, dikkatli olunmalı! [3]

 

YAN ETKİ – TOKSİSİTE

Yan Etki: Antikolinerjik yanetkiler (bulanık görme, ağız kuruluğu, SSS uyarılması, halusinasyonlar, midriazis, taşikardi)

Toksisite: Sık reçete edilen, antidiyare ajan olan, Lomotil overdozunda görülür. Savaş bölgelerinde hatalı zehirlenmesi ön tanısı (Sarin gazı vb gazlarla zehirlenme şüphesi olan ancak aslında hastada bu zehirlenmelerin olmadığı durumlar) ile yapılan ardışık atropin tedavisi sonrasında iyatrojenik intoksikasyon vakaları da özellikle ülkemizin Suriye sınırında çalışan hekimlerimiz tarafından bildirilmektedir.

Antidot: Fizostigmin. Tüm antikolinerjik zehirlenmelerle aynı şekilde tedavi edilir. Hastanın semptomlarına göre antikonvülzanlar, uzamış QRS varsa NaHCO3, ve santral etkilenim olan hastalarda fizostigmin antidot olarak önerilmektedir. Fizostigmin yan etkiler açısından riskli bir ilaç olduğundan sadece santral etkilenim varsa kullanılması önerilir.

 

DİKKAT!

*Semptomatik bradikardi için ilk seçenektir! (Sınıf 2a, KD B)[2]

*Eldeki kanıtlar atropinin NEA veya asistolide rutin kullanımının yararlı olmadığına yöneliktir (Sınıf 2b, KD B). Bu nedenle kardiyak arrest algoritminden çıkarılmıştır![2, 5]

*0.25, 0.5, 1 mg’lık ampülleri vardır.

*Asemptomatik bradikardide kullanılmamalı! Kalp hızında belirgin artış ve myokardiyal O₂ tüketiminde artışa yol açar. Muhtemel iskemiyi indükler ve ventriküler taşiaritmiler başlatır![1]

*<0.4 mg (çocukta <0.1 mg) dozları ve terapötik dolarının yavaş uygulamaları, vagus sinirinin santral refleks uyarımına bağlı paradoksal bradikardiye neden olabilir! [1, 2]

*ETT uygulamalarında, önceden hazırlanmış 1 mg/10mL enjektörlerle uygularken dilüsyon gerekmez fakat 1 mg/mL’lik konsantrasyonlar 10 mL SF ile seyreltilmeli![1]

*Genel olarak nod seviyesindeki AV blokta etkilidir![1]

*Zayıf perfüzyonu olan hastalarda; artopin uygulaması, eksternal pace uygulamasını geciktirmemeli![2]

*AMI’da dikkatli olmalı, kalp hızının artması iskemiyi kötüleştirebilir veya  enfarkt alanını arttırablir![2]

*Transplante edilmiş kalpte vagal uyarı olmadığından, bunlarda atropinin etkisiz olması muhtemeldir![2]

*Organofosfat (OF) zehirlenmesinde, KURUYANA KADAR ATROPİN yapılmalıdır! Pupil dilatasyonu, tedavi uç noktası için gösterge değildir! Tedavi taşikardi yüzünden kesilmemelidir!

*OF zehirlenmesinde Atropin, kas güçsüzlüğünü geri döndürmez!

*Atropin intoksikasyonunda; <6 yaş tüm çocuklar için internasyon ve 24 saat yakın takip gerekir. Daha büyük çocuklar ve erişkinler ise acil serviste 6 saat gözlenmelidirler!

*Tüm atropin intokslarda Aktif Kömür verilmelidir!

*β-bloker toksisitesinde etkili olması pek mümkün değildir!

*Oda sıcaklığında saklanır.

 

KAYNAKLAR

1.Tintinalli Acil Tıp, 7. Baskı, 2010
2.Amerikan Kalp Derneği (AHA) 2010 Resusitasyon Kılavuzu
5.BestBets.org
6.emedicine.medscape.com

Not: Bu yazı sağlık profesyonellerine yöneliktir. Buradaki bilgilerden sağlık profesyoneli olmayanların faydalanması önerilmez, aksi durumda sonuçlarından sitemiz sorumlu değildir.

Print Friendly

Yazarın diğer yazıları da belki ilginizi çeker

15891

Acilci Gözüyle 2016 Atrial Fibrilasyon Kılavuzunda Öne Çıkanlar

Yaklaşık 3-4 ay önce Avrupa Kardiyoloji Cemiyeti (ESC) tarafından Atrial fibrilasyon (AF) kılavuzu1 güncellendi. Baştan …

5 yorum

  1. Feriyde Çalışkan Tür

    tanıştığıma sevindim Mine Hanım. Atropin için bu kadar geniş bir Türkçe yazı, elinize sağlık.

  2. Mine Kayacı

    Ben de beğenmenize çok sevindim. Elimden geldiğince, meslektaşlarım ve tabii kendim için, geniş kaynak taraması yapmaya çalışıyorum. Faydamız oluyorsa ne mutlu bize.

    • Metin okumuş

      Mine hanım anjiyo esnasında vf oluştu ve aerodinamik ve elektro şok uygulandı acaba bu durum kalbin ileriki performansını etkilermi cevaplayabilirseniz teşekkürker

  3. Mine hanım elinize sağlık mükemmel :))

Siz de bu yazıya bir yorum yapın