Anasayfa > Akademik Kategori > Akut Böbrek Hasarı Tanısında Geleceğin Tanı Testleri

Akut Böbrek Hasarı Tanısında Geleceğin Tanı Testleri

Akut böbrek hasarı

Akut böbrek hasarı1 (ABH [acute kidney injury – AKI) kritik bakım hastalarında hem sık görülen, görüldüğünde kötü sonlanımlara hatta mortaliteye yol açan, hem de bakım maliyetlerini arttıran bir hastalık. Bu nedenlerle önlenmesi, önlenemezse de erken tanınması, tanındığı anda da tedaviye başlanması büyük önem arz ediyor. Ancak gerçekte bu iş hiç de kolay değil. Öncelikle Akut böbrek hasarı tanısı zor: elimizdeki en iyi test olan serum kreatinin düzeyi hasar başladıktan birkaç gün sonrasına kadar pozitif hale gelmeyebiliyor. Elimizde ABH başlar başlamaz pozitifleşen bir test yok. Ayrıca ne derece kötü gideceğini bildirebilecek bir test de bulunmuyor.

Bu ay yayınlanan1 padişah tefrikası düzeyinde 200 sayfalık bir NHS raporu tam akut böbrek hasarı konusuyla ilgili. AKI-Diagnostics adıyla desteklenen bir proje kapsamında bu amaçla geliştirilmekte olan 150’den fazla test belirlenmiş. Bu testlerden 3 tanesi ayrıntılı olarak incelenecek düzeyde değerli kabul edilmiş. Yayınların bütünü incelendiğinde çıkarım yapma kaliteleri yeterli olarak görülmese de bu 3 testin en azından YBÜ düzeyinde ABH tanı ve takibinde değeri olabileceği düşünülmekte. Ben de sizlere tez aşamasındaki asistan arkadaşlarım için her birinin olası çalışma konuları olduğu aşikar olan bu belirteçleri paylaşmak istedim.

Bu derlemeye göre 3 belirteç halihazırdaki kanıtlara göre ABH’nı tespit etme potansiyeli açısından en yüksek değeri almış:

  1. Nephrocheck (idrarda) – bu test 2 proteinden oluşan bir kombinasyonu ölçüyor: doku inhibitör metallopreteinazlar 2 (tissue inhibitor metalloproteinases 2 [TIMP-2]) ve insülin benzeri büyüme hormonu bağlayıcı protein 7 (insulin-like growth hormone binding protein 7 [IGFBP-7])
  2. Nötrofil jelatinaz ilişkili lipokalin (NGAL) proteini
  3. Sistatin C (cystatin C)

Nephrocheck

Bu derlemede 10 çalışması incelenmiş ve bunlardan 3 tanesi idrar düzeyin kritik bakım hastalarında değerlendirdiğinden meta analize katılmaya değer bulunmuş. Medyan yaşı 64, %58’i erkek olan hastalara dayanan bu meta-analize göre yüksek duyarlılık için eşik değer 0,3 olarak belirlendiğinde %90 duyarlı olduğunda özgürlük %49 olarak belirlenmiş. Klinik etkinlik ve maliyet etkinlik analizi olan literatürde çalışması yok. Sadece 1 çalışma kalp cerrahisinde serum değerlerinin değerliliğine bakmış, onda da duyarlılık %92 özgüllük %67.

NGAL

Bu derlemede 39 çalışması var. Çalışmaların sonlanım noktaları, değerlendirme süreleri, pozitif test için belirlenen eşik değerleri hep farklı. Buna göre plazma (8 çalışma) için duyarlılık %72 özgüllük %81, serum için (1 çalışma) duyarlılık %54 özgüllük %95, idrar için (6 çalışma) duyarlılık %70 özgüllük %79 olarak hesaplanmış.

Sistatin C

Bu derlemede 17 çalışması var. Aynı şekilde çalışmalar beş benzemez yapısında, ne yazık ki ortak sonlanım, süre, eşik yok. Sırasıyla, duyarlılık ve özgüllük değerleri plazma için (3 çalışma) %72 ve %74, serum için (4 çalışma) %76 ve %91, idrar için (3 çalışma) %68 ve %76 olarak hesaplanmış.

Genel değerlendirme

Nephrocheck bu testler arasında verisi en düzgün toplanmış, çalışmaları en benzer olanı. Kritik bakım hastalarında gelişen ABH için duyarlılık yüksek iken nispeten orta düzeyde bir özgüllük sağlayabiliyor. Plazma NGAL düzeyi ikinci sırayı alıyor. Akut böbrek hasarı için orta düzeyde bir duyarlılık ve yüksek özgüllük görüyoruz. Ancak çalışmalar arası heterojenlik ciddi seviyede. Sistatin C çalışmaları birbirinden daha beter benzemez şekilde olduğundan derleme ve meta analitik açıdan ancak üçüncü sırada denilebilir.

Kaynaklar
1.
Hall P, Mitchell E, Smith A, et al. The future for diagnostic tests of acute kidney injury in critical care: evidence synthesis, care pathway analysis and research prioritisation. Health Technol Assess. 2018;22(32):1-274. [PubMed]
Print Friendly, PDF & Email

Biyografi: Haldun Akoğlu

Haldun Akoğlu
Acil Tıp Doçenti, Marmara Üniversitesi Acil Tıp AD Öğretim Üyesidir. Acilci.Net'in kurucusu ve sahibidir. Türkiye Acil Tıp Dergisi Teknik ve Metodoloji Editörü, Cochrane PEC Field, ACEP ve EuSEM komisyon üyelikleri yapmaktadır. İnternet, istatistik, scuba (PADI Rescus, CMAS **), otomobil yarış hekimliği, nikonD90, Galatasaray, Football Manager, Civilization serisi ve SimCity tutkularını oluşturur. Kitabın kalınını, filmin bilim-kurgulusunu, kebabın acısını, arabanın hızlısını sever. Tekerlek icat olduğundan beri yürümez, yürüyenle hoşbeş etmez. Asimov, Osler, Dick ve Gladwell delisidir. 90'larda kurduğu Lise Mezunları sitesiyle Facebook'u önce kendinin bulduğunu iddia eder. Uluslararası FOAMed internet eğitimi devrimi saflarına bir gaz ile katılan ilk Türk'tür. akoglu@acilci.net

Bir Cevap Yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Pin It on Pinterest